Αυτή την Κυριακή οι «Αναγνώσεις» με 4 σελίδες, λόγω πληθώρας πολιτικής ύλης της εφημερίδας

Αλέξανδρος Σχινάς

ΤΟΥ ΝΑΝΟΥ ΒΑΛΑΩΡΙΤΗ

Αλεκ,  στους φίλους του, έγινε διάσημος στην επταετία της χούντας από τις εκπομπές στο Deutsche Welle. Αλλά ήταν και ένας πολύ σημαντικός συγγραφέας στυλίστας της πρωτοπορείας, που τον παρουσίασα με τα κείμενα για τον μυθικό υπερλεξιστή  Ελευθέριο Δούγια στο τεύχος 3-4 του ΠΑΛΙ, ένα πρόσωπο κατασκευασμένο, πιθανόν ένα άλλο εγώ, του ίδιου. Το κείμενό του ένα μανιφέστο ολοκληρο, αξίζει να ξανατυπωθεί με σχόλια, απ’ τους λίγους συνυπάρχοντές του, και ισχύει ακόμα και πολύ μετά από την τελευταία κίνηση του Γλωσσοκεντρισμού, στην Αμερική κυρίως, αλλά με ρίζες στην ευρωπαική θεωρία και πρακτική, και της οποίας οι διατυπώσεις πλησίαζαν καταπληκτικά τα λεγόμενα του Λευτέρη Δούγια, για την διαστρεβλωμένη χρήση της γλώσσας ή ακόμα και την κατάργησή της από τον Λεττρισμό, με τον οποίο συγγενεύει. Το κείμενο για τον Δούγια είναι και πολύ διασκεδαστικό, γεμάτο παρωδίες γνωστών ποιητών, γραμμένο χωρίς την παραμικρή ψευδοσοβαρότητα άλλων τέτοιων γραπτών, με χιούμορ, απαραίτητο στοιχείο του μοντερνισμού και της πρωτοπορείας. Αντάξιο ενός ΟΥΛΙΠΟ.

Επιτυχή εγκαίνια των «ζωγράφων της Αυγής», σε χαλεπούς καιρούς

Αθρόα ήταν η προσέλευση του κοινού στα εγκαίνια της έκθεσης «12 νέοι εικαστικοί καλλιτέχνες VI», που διοργανώνει εδώ και έξι χρόνια  η «Αυγή» σε συνεργασία με τον πρώην Πολιτισμικό Οργανισμό και νυν Οργανισμό Πολιτισμού, Αθλητισμού, Νεολαίας  του Δήμου Αθηναίων, στο Πολιτισμικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων «Μελίνα».

Πρόκειται για τους 12 νέους δημιουργούς που παρουσιάσαμε, για έναν ακόμη χρόνο, τον καθένα χωριστά, επί ένα συνεχή μήνα, ως «ζωγράφο του μήνα» από τις «Αναγνώσεις». Έχοντας ως απώτερο στόχο την προβολή των μορφοπλαστικών αναζητήσεων που σήμερα γεννιούνται,  μέσα από την αφομοίωση και την υπέρβαση της παράδοσης της τέχνης. 

Υπολογίζεται ότι οι επισκέπτες των εγκαινίων έφτασαν τους 500.

Η ιστορία κι εμείς

ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΓΑΒΡΟΓΛΟΥ

ΤΑΚΗΣ ΜΠΕΝΑΣ, Το Ελληνικό '68: Συμβολή στην ιστορία του ΚΚΕ Εσωτερικού. Η ρήξη και η γέννηση του ΚΚΕ Εσωτερικού. Η ανανεωτική πορεία του, εκδόσεις Θεμέλιο, σελ. 420 

Το βιβλίο του Τάκη Μπενά αποτελεί τη διεισδυτικότερη αφήγηση των πρώτων χρόνων της ιστορίας του ΚΚΕ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ, από την διάσπαση του ενιαίου ΚΚΕ μέχρι το τέλος της Δικτατορίας. Τα πολλά αρχειακά τεκμήρια συμπληρώνονται από τις δικές του μαρτυρίες και αποτιμήσεις, και για πρώτη φορά γίνεται δυνατό να παρακολουθήσει κανείς ορισμένα από τα πιο σύνθετα γεγονότα που σημάδεψαν τη συνολική πορεία του ΚΚΕ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ. Το βιβλίο περιέχει αυτούσια πολλά ντοκουμέντα, ορισμένα γνωστά αλλά και αρκετά άγνωστα. Επίσης υπάρχει ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον κεφάλαιο σχετικά με την δράση του ΚΚΕ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ στην Ευρώπη που έγραψε ο Τάσος Τρίκκας – από τα ηγετικά στελέχη του ΠΑΜ αρχικά, του ΚΚΕ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ στη συνέχεια, ο οποίος έχει ήδη στο ενεργητικό του την ιδιαίτερα σημαντική δίτομη ιστορία της ΕΔΑ.

Θερινή ονειροφαντασία

ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΜΟΙΡΑ

Σωτήρης Δημητρίου, Η σιωπή του ξερόχορτου, εκδόσεις Πατάκη, σελ. 85

    

Σε μια χρονική στιγμή που τα υλιστικά, καταναλωτικά οράματα μιας παραπλανημένης κοινωνίας καταρρίπτονται σαν χάρτινα κάστρα, το μικρό αυτό βιβλιαράκι-παραμύθι για ενήλικες, που ρέει και διαβάζεται απνευστί, ανοίγει κάποιες χαραμάδες στο παγιωμένο, για να φυσήξει ένα φρέσκο αεράκι ελευθερίας και αυτοδιάθεσης. Σε μια εποχή κατήφειας, αμηχανίας και αποπροσανατολισμού, όπου αίρονται οι ακλόνητες βεβαιότητες, προσφέρει παραμυθία και υλικό για αβίαστο στοχασμό και λυτρωτική ονειροπόληση, αλλά και απλές συνταγές επιβίωσης και αναδιοργάνωσης.

Ο συγγραφέας, πιάνοντας το σφυγμό μιας κοινωνίας παραζαλισμένης από τους κάθε λογής καταναγκασμούς, προσταγές και συμμορφώσεις, κατασκευάζει μια ονειρική νησιωτική πολιτεία, για να στεγάσει τους ελεύθερους, δημιουργικούς και στοχαστικούς ανθρώπους της φαντασίας του. Χτίζει, με την ευκολία, την ευστοχία και τη μαγική αποτελεσματικότητα των ονείρων, μια πολιτεία της άμμου, της θάλασσας και του ήλιου. Της ραστώνης και της βραδυπορίας. Ξομπλιάζει τις καθημερινές πρακτικές μιας ανοικτής, εξισωτικής κοινότητας, που ομονοεί στο αυτονόητο με μια αυθόρμητη, παιγνιώδη συμμόρφωση σε απλούς κανόνες συμβίωσης και αλληλοσεβασμού που καθιερώνονται αβίαστα. Μια κοινότητα που επιστρέφει στην παιδική της ηλικία, που αποτινάζει τη σκόνη της ιστορίας της και την εξάρτηση από το μοντέλο «ζω για να καταναλώνω», και ανασυντάσσεται με ορμή και αποφασιστικότητα σε νέες βάσεις.

Άγγελος Ελεφάντης: Να βαθύνουν οι διασπάσεις...

ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΒΟΥΛΓΑΡΗ

Τώρα που ο δικομματισμός επιτέλους άρχισε να καταρρέει, τώρα που όλοι κοιτάζουν την επόμενη μέρα, ανακύπτει πάλι το ζήτημα της ενότητας της αριστεράς, ως απάντηση στα αιτούμενα της εποχής. Ως πολιτική πρόταση, είναι μια πρόταση ορθή, δηλαδή εύλογη, παράγει «θετική ενέργεια», έστω κι αν μέχρι στιγμής δεν διαφαίνονται ουσιαστικές πιθανότητες συνεργασίας μεταξύ των κομματικών δυνάμεων που σήμερα αποτελούν την αριστερά.

Μάλιστα, το αμέσως προηγούμενο διάστημα ζήσαμε δύο διασπάσεις της καθ’ ημάς αριστεράς, που και οι δυο είχαν ως σημαία τους μια ευρύτερη ενότητα... Δεν πρόκειται βέβαια για κάτι καινοφανές, αφού οι περισσότερες διασπάσεις της αριστεράς κάτω από αυτή τη σημαία έχουν γίνει. «Ενότητα, ενότητα, πόσες διασπάσεις διαπράχθηκαν επ’ ονόματί σου»: έτσι ξεκινούσε το κείμενό του ο Άγγελος Ελεφάντης, συμμετέχοντας σ’ ένα αφιέρωμα με θέμα την ενότητα της αριστεράς, στις αρχές της δεκαετίας του 1980, και μάλιστα σ’ ένα περιοδικό που εξέδιδαν αποχωρήσαντες από το ΠΑΣΟΚ...

Στην Αίγυπτο του Μεσοπολέμου

ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΟΚΟΡΗ

ΜΑΝΩΛΗΣ ΜΑΡΑΓΚΟΥΛΗΣ, «Καιρός να συγχρονισθώμεν». Η Αίγυπτος και η αιγυπτιώτικη διανόηση (1919-1939), Αθήνα, Gutenberg – Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κύπρου, σελ. 612

Βασικό θέμα της μελέτης του Μανώλη Μαραγκούλη είναι η σύνθετη πολιτισμική ώσμωση αιγυπτιακού και ελληνικού (αιγυπτιώτικου) στοιχείου στην Αίγυπτο του Μεσοπολέμου. Η ματιά του συγγραφέα δεν είναι φολκλορική και δεν βαρύνεται από εθνοτικές και πολιτισμικές προκαταλήψεις: έχοντας γόνιμα αφομοιώσει τις κεφαλαιώδεις –πλέον – απόψεις του Έντουαρντ Σαΐντ περί οριενταλισμού (βλ. Οριενταλισμός, μτφρ. Φ. Τερζάκης, Νεφέλη, 1996), δεν προσκολλάται στην παραμορφωτική τής πραγματικότητας εικόνα που κατασκεύασε η Δύση για να ερμηνεύσει την Ανατολή, αλλά προσεγγίζει απροκατάληπτα το περίπλοκο διανοητικό πεδίο της μεσοπολεμικής Αιγύπτου και αναδεικνύει τη συνθετότητα και τη δυναμική του.